Basilicum kweken, oogsten en gebruiken in de keuken en thee
Basilicum is een van de populairste keukenkruiden ter wereld. Het ruikt heerlijk, smaakt fris en doet het goed in de moestuin, op het balkon en zelfs op de vensterbank. Wist je dat je basilicum ook kunt gebruiken in thee? In dit artikel lees je alles over het kweken, oogsten en gebruiken van basilicum — van zaaien tot de theepot.
Waarom basilicum kweken?
Basilicum (Ocimum basilicum) is een makkelijk te kweken kruid dat snel groeit en weinig ruimte nodig heeft. Je kunt het in de volle grond zetten, in een pot op het balkon of gewoon in een bak op de vensterbank. Zelfs met een klein balkon of een zonnig raam kun je je eigen basilicum kweken.
De voordelen van zelf basilicum kweken:
- Je hebt altijd verse basilicum bij de hand
- Het smaakt veel beter dan gekochte basilicum uit de supermarkt
- Je bespaart geld en plastic verpakkingen
- Het is een van de makkelijkste kruiden om mee te beginnen
- Je kunt bijzondere soorten kweken zoals citroenbasilicum of kaneelbasilicum
Basilicum zaaien en planten
Basilicum is een warmteminnend kruid. Het komt oorspronkelijk uit India en andere tropische gebieden, dus het houdt van warmte en veel licht.
Zaaien
Je kunt basilicum binnen voorzaaien vanaf maart. Zaai de zaadjes in een bakje met zaai- en stekgrond, dek ze licht af met aarde en zet ze op een warme, lichte plek. Na 10 tot 14 dagen verschijnen de eerste kiemplantjes.
Vanaf half mei, als de kans op nachtvorst voorbij is, kun je basilicum buiten uitplanten. Zet de plantjes op een zonnige plek met voldoende ruimte — ongeveer 20 tot 30 centimeter tussen elke plant.
Verzorging: water, zon en plukken
Basilicum vraagt niet veel, maar een paar dingen zijn belangrijk voor een gezonde plant.
Water geven
Geef basilicum regelmatig water, maar laat de grond niet te nat staan. Basilicum houdt niet van kletsnatte voeten. Geef bij voorkeur in de ochtend water aan de voet van de plant, niet over de bladeren.
Zonlicht
Basilicum heeft minimaal 6 uur zon per dag nodig. Zet de plant op een zonnige vensterbank, balkon of in de tuin. Hoe meer licht, hoe voller en aromatischer de bladeren.
Plukken en snoeien
Pluk regelmatig de toppen van de plant. Dit klinkt misschien tegenstrijdig, maar door te plukken groeit de plant juist voller. Knip de stengel boven een paar bladeren af — daar groeien dan twee nieuwe takken. Laat de plant niet bloeien, want dan worden de bladeren bitter en stopt de groei.
Oogsten en bewaren
Je kunt vanaf juni tot en met september oogsten van buitenplanten. Bij binnenkweek kun je het hele jaar door basilicum oogsten.
Vers bewaren
Verse basilicum blijft een paar dagen goed in de koelkast, maar verliest snel smaak. Zet de stengels in een glas water op het aanrecht — zo blijft het een week goed.
Invriezen
Basilicum invriezen is de beste manier om het langer te bewaren. Hak de bladeren fijn en doe ze in een ijsblokjesvorm met een beetje water of olijfolie. Zo heb je ook in de winter verse basilicum bij de hand.
Drogen
Je kunt basilicum ook drogen, maar het verliest veel smaak. Als je het toch wilt doen: hang de stengels ondersteboven op een donkere, droge plek of gebruik een droogmachine. Bewaar de gedroogde bladeren in een luchtdichte pot.
Basilicum in de keuken
Basilicum is onmisbaar in de Italiaanse keuken, maar je kunt er veel meer mee dan alleen pasta. Het past bij salades, soepen, groentegerechten en natuurlijk bij mozzarella en tomaat.
Eenvoudig basilicumrecept: zelfgemaakte pesto
Dit is een basisrecept voor klassieke pesto. Maak het zelf en je koopt nooit meer pesto uit een potje.
- 2 handen verse basilicum
- 50 gram geroosterde pijnboompitten
- 50 gram Parmezaanse kaas
- 1 teentje knoflook
- 100 ml olijfolie
- Snuf zout
Doe alle ingrediënten in een keukenmachine of vijzel en maal tot een gladde pasta. Roer er eventueel nog wat extra olijfolie door. Bewaar in een potje in de koelkast.
Basilicumthee zetten
Basilicum is niet alleen voor in de keuken. Ook in thee doet dit kruid het verrassend goed. Basilicumthee heeft een frisse, licht kruidige smaak en werkt rustgevend.
Zo maak je basilicumthee
- Pluk een handvol verse basilicumblaadjes
- Spoel ze kort af en doe ze in een kopje of theepot
- Giet er kokend water overheen
- Laat 5 tot 7 minuten trekken
- Zeef de blaadjes eruit en drink het warm
Je kunt basilicumthee ook combineren met andere kruiden zoals munt, citroenmelisse of een schijfje citroen. Wil je een koud drankje? Maak dan een dubbele portie, laat afkoelen en serveer met ijsblokjes.
Veelgemaakte fouten bij basilicum kweken
- Te veel water — basilicum houdt niet van natte voeten. Zorg voor goede drainage.
- Te weinig licht — basilicum wordt slap en geel als het te donker staat.
- Niet plukken — als je niet plukt, gaat de plant bloeien en worden de bladeren bitter.
- Te vroeg buiten zetten — basilicum is vorstgevoelig. Wacht tot half mei.
- Te koud water — geef lauwwarm water in plaats van koud kraanwater.
Aan de slag met basilicum
Basilicum is het perfecte kruid om mee te beginnen als je nog nooit kruiden hebt gekweekt. Het groeit snel, vraagt weinig en je kunt er meteen mee koken. Of je nu een tuin, een balkon of alleen een zonnige vensterbank hebt — basilicum doet het overal.
Benieuwd naar andere kruiden? Bekijk dan ons overzicht van alle kruiden op Leafmasters.
Na het kweken kun je basilicum meteen gebruiken in de keuken. Lees ook basilicum gebruiken voor pesto, thee en frisse combinaties, of combineer het met onze Italiaanse kruidenmix.
